Zamknij

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej na6.pl/cookies.pdf.

na6.pl

Wielkie odkrycia geograficzne - przyczyny, przebieg i ich znaczenie

epoka: Nowożytność

dział: Osiągnięcia cywilizacji

  • Przyczyny wielkich odkryć geograficznych
  • Przebieg wielkich odkryć geograficznych
  • Skutki wielkich odkryć geograficznych
  • Skutki wielkich odkryć geograficznych

    Dokonane na przełomie XV i XVI wieku oraz w wieku XVI odkrycia geograficzne otworzyły nowe możliwości dla Europy i nie tylko. Warto rozdzielić skutki wypraw w kategoriach pozytywnych i negatywnych, chociaż na dobrą sprawę nawet taki podział może stanowić powód do dyskusji.

     

    Skutki pozytywne:

    • dla Europy – odkrycia geograficzne rozpoczęły okres podbojów kolonialnych, dominowała w nich początkowo Portugalia i Hiszpania, chociaż można też dostrzec próby Anglików, Holendrów i Francuzów np. Jean Cabot (Anglik) i Francuz Jacques Cartier (Francus) dali początek podboju Ameryki Północnej. W XVI wieku Hiszpanie posiadali główne kolonie w: Meksyku i pozostałych rejonach Ameryki Południowo – Środkowej. Obszary te zostały przekształcone w wicekrólestwa, podzielone na prowincje. Na czele kolonii stali wicekrólowie mianowani przez króla hiszpańskiego. Hiszpański kolonizator otrzymywał od króla majątek ziemski wraz z zamieszkałą tam ludnością, która podporządkowywał sobie. Kolonie portugalskie znajdowały się w: Brazylii, Goa, Ormuzd (w Zatoce Perskiej) oraz ziemie w Afryce i południowej Azji. Portugalczycy zakładali faktorie handlowe, a na obszarach korzystnych plantacje trzciny cukrowej, bawełny, kawy, herbaty wykorzystując tanią siłę roboczą Indian i ludności Murzyńskiej, którą zaczęto masowo sprowadzać do Ameryki. Rozwój kolonializmu spowodował konflikty pomiędzy państwami o strefy wpływów i zysków na koloniach.
    • Wzrost znaczenia Hiszpanii i Portugalii, rozwój nowych miast portowych np.: Antwerpii, Amsterdamu.
    • Powstanie nowych, morskich szlaków handlowych. Ożywienie handlu artykułami zamorskimi.
    • Napływ dużej ilości kruszcu (złoto i srebro) do Europy, co wywołało „rewolucję cen”, polegającą na bardzo dużym wzroście cen żywności przy minimalnym wzroście cen produktów pochodzenia rzemieślniczego.
    • Migracja ludności wiejskiej do miast (głównie w Europie Zachodniej ) w celu znalezienia źródła zarobkowania.
    • Wzrost demograficzny Europy i początki emigracji poza „stary” kontynent.
    • Sprowadzenie nowych surowców do Europy w tym owoców, warzyw, np. fasolę kukurydzę, paprykę pomidory oraz kawy, kakao, indyki, pieprz, także szlachetnych minerałów, bawełny jedwabiu chińskiej porcelany itp.
    • Poszerzenie horyzontów myślowych Europejczyków oraz rozwój nauk (astronomia, biologia, geografia). Rozwój humanizmu.
    • Potwierdzenie kulistości Ziemi.
    • Rozwój chrześcijaństwa na wielu nowo odkrytych terenach, poprzez prace misjonarzy.
    • Sprowadzenie na kontynent amerykański koni.
    • Rozwój nowych rynków i zbytu .

     

    Skutki negatywne:

    • dla terenów, na których rozwijały się kolonie, np.: w koloniach hiszpańskich stosowano zasadę encomienda (hiszp. encomendar: powierzać) – był to system niewolniczego gospodarowania i kontroli nad ludnością indiańską na podbitych przez Hiszpanię terenach. Obszary skolonizowane, na których znajdowały się surowce mineralne np.: złoto i inne kruszce stały się obszarami nieludzkiego wyzysku ekonomicznego i społecznego.
    • Niszczycielska działalność konkwistadorów i walki z ludnością podbita.
    • Rozwój chorób przywiezionych przez Europejczyków np. ospa, która doprowadziła do śmierci wiele tysięcy Indian.
    • Niszczenie i degradacja kultury Majów, Inków i Azteków.
    • Handel niewolnikami.
    • Sprowadzenie do Europy nieznanych dotąd chorób np. syfilis.
    • Spadek znaczenia „ starej”(śródziemnomorskiej) drogi do Indii oraz miast włoskich i szlaku hanzeatyckiego. Zanik handlu lewantyńskiego.
    • Rozwój korsarstwa, szczególnie francuskiego, które stanowiło źródło pozyskiwania towarów, zwłaszcza z Chin.
    • Dualizm w rozwoju gospodarczym Europy.
    Małgorzata Grządziel